COP17 хурлаас Монгол Улс 1.3 тэрбум ам.доллар босголоо

НҮБ-ын Цөлжилттэй тэмцэх конвенцын Талуудын 17 дугаар бага хурлын (COP17) үеэр дэлхийн улс орнууд, хөгжлийн банкнууд болон хөрөнгө оруулалтын сангууд цөлжилт, газрын доройтолтой тэмцэхэд зориулж нийт 1.3 тэрбум ам.долларын санхүүжилт олгохоо албан ёсоор амлалаа. Наймдугаар сарын 17-ноос 28-ны өдрүүдэд "Газраа нөхөн сэргээж, итгэл найдвараа сэргээе" уриан дор зохион байгуулагдаж буй тус дээд хэмжээний уулзалтаар уур амьсгалын өөрчлөлт, ган гачигтай тэмцэх дэлхий нийтийн үйл ажиллагааг эрчимжүүлэх санхүүгийн чухал шийдвэрүүдийг хэлэлцэж байна. Гэсэн хэдий ч энэхүү амлалт нь дэлхийн хэмжээнд үүсээд буй газрын доройтлыг зогсооход шаардлагатай санхүүжилтээс хэтэрхий бага байгааг албаны хүмүүс анхаарууллаа.

Нийт амласан 1.3 тэрбум ам.долларын санхүүжилтийн бүтцийг авч үзвэл,

• 644 сая ам.доллар нь шинээр гаргаж буй санхүүгийн амлалт бөгөөд үлдсэн
• 216 сая ам.доллар нь өмнө нь амласан боловч одоо албан ёсоор хэрэгжиж эхэлж буй эх үүсвэр юм. Энэ дүн нь хоёр жилийн өмнө Эр-Рияд хотноо болсон COP16 хурлын үеэр амлаж байсан 12 тэрбум ам.долларын хөрөнгө оруулалттай харьцуулахад даруй ес дахин бага байгаа нь олон улсын шинжээчдийн санааг зовоож байна. Санхүүжилтийн энэхүү огцом бууралт нь уур амьсгалын өөрчлөлтийн эсрэг дэлхий нийтийн тэмцэлд ухралт болж болзошгүйг харуулж байгаа юм.

НҮБ-ын Ерөнхий нарийн бичгийн даргын орлогч Амина Ж. Мохаммед тус хурлын "Санхүүгийн өдөр"-ийн үеэр үг хэлэхдээ, дэлхийн хэмжээнд хөрөнгө оруулалтын асар том зөрүү үүссэнийг онцлон тэмдэглэв. Өдгөө газрын доройтлоос үүдэлтэй эдийн засгийн хохирол жил бүр бараг 1 их наяд ам.долларт хүрч байна. Гэвч одоогийн байдлаар дэлхийн хэмжээнд жил бүр ердөө 77 тэрбум ам.долларыг энэ чиглэлд зарцуулж байгаа бөгөөд үүний улмаас жил бүр ойролцоогоор 278 тэрбум ам.долларын санхүүжилтийн дутагдал үүсэж байгааг тэрбээр анхаарууллаа.

Хурлын үеэр зохион байгуулагч орны зүгээс олон улсын түншүүдэд хөрөнгө оруулахад бэлэн, байгаль орчинд ээлтэй ногоон төслүүдийг танилцууллаа. Үүний нэг жишээ нь бэлчээрийн доройтолтой тэмцэхэд чиглэсэн томоохон санаачилга юм. Тус улсын Газар зохион байгуулалт, геодези, зураг зүйн ерөнхий газар (GALAGC) нь НҮБ-ын Хөгжлийн хөтөлбөр (UNDP) болон Ногоон эдийн засгийн төлөөх түншлэл (PAGE) байгууллагатай хамтран хиймэл оюун ухаанд суурилсан бэлчээрийн хяналтын системийг албан ёсоор танилцууллаа.

Энэхүү платформ нь хиймэл дагуулын технологи болон малчдын ирүүлсэн мэдээллийг хослуулан бэлчээрийн эрүүл мэнд, нүүрстөрөгчийн нөөцийг бодит хугацаанд хянах боломжийг олгож байгаа бөгөөд олон улсын ногоон санхүүжүүлэгчдийн итгэлийг хүлээхүйц найдвартай мэдээллийн санг бүрдүүлж байна.

Цаашилбал олон улсын шилжилт хөдөлгөөний байгууллага (IOM) болон Африкийн хөгжлийн банк зэрэг байгууллагууд газрын нөхөн сэргээлтэд эрт үеийн хөрөнгө оруулалт хийхийг уриаллаа. Энэ нь ган гачгаас үүдэлтэй хүмүүнлэгийн хямрал, албадан шилжих хөдөлгөөнөөс урьдчилан сэргийлэх чухал алхам болохыг тэд тэмдэглэв. Түүнчлэн НҮБ-ын Байгаль орчны хөтөлбөр (UNEP) болон Хүнс, хөдөө аж ахуйн байгууллага (FAO) хамтран Бразил, Сахелийн бүс нутаг болон Саудын Арабт 2030 он гэхэд 5 сая гаруй гектар газрыг нөхөн сэргээх шинэ төслүүдийг зарласан нь хөрөнгө оруулалт хэрхэн ажлын байр, хүнсний аюулгүй байдлыг хамгаалж болохыг харуулж байна.

Хэдийгээр COP17 хурлын үеэр хууль ёсны дагуу дагаж мөрдөх ган гачгийн тухай протокол болон уугуул иргэдийн газар өмчлөх эрхийн асуудлаар санал зөрөлдөөн гарч, хэлэлцээрийн явц удааширч байгаа ч энэхүү уулзалт нь дэлхийн байгаль орчныг хамгаалахад чухал алхам боллоо. Цаашид уур амьсгалын өөрчлөлтийн эсрэг тэмцэхэд зөвхөн төрийн бус хувийн хэвшлийн болон олон улсын санхүүгийн байгууллагуудын хамтын ажиллагаа, бодит хөрөнгө оруулалт шийдвэрлэх үүрэг гүйцэтгэхээр байна.