Алдарт гэрэл зурагчин Даниэль Маликярын "Сарлаг сааж буй Афган охин" хэмээх бүтээл шуугиан тарьж байна

Гэрэл зураг гэдэг зөвхөн цаг хугацааны нэгэн агшныг царцааж үлдээхээс гадна тухайн орчны амьдралын хэв маяг, соёл, хүмүүсийн сэтгэлийн гүн дэх түүхийг өгүүлдэг гайхалтай урлаг билээ. Алдарт гэрэл зурагчин Даниэль Маликярын дуранд буусан нэгэн ер бусын зураг дэлхий дахины анхаарлыг татаж, шилдэг бүтээлүүдийн нэгээр нэрлэгдээд байна. Энэ бол Афганистаны Памирын нуруунд аварга том сарлагийг тун тайвнаар сааж буй бяцхан охины гэрэл зураг юм.

Памирын нуруу буюу "Дэлхийн дээвэр" хэмээн алдаршсан энэхүү алслагдсан бүс нутаг нь далайн түвшнээс дээш хэдэн мянган метрийн өндөрт оршдог, байгаль цаг уурын туйлын хатуу ширүүн нөхцөлтэй газар билээ. Энд Афганистаны Ваханы коридорт амьдардаг нүүдэлчин киргиз болон памирчууд олон зууны турш уламжлалт аж ахуйгаа хадгалан амьдарсаар иржээ. Тэдний амьдрал байгаль эх болон мал сүрэгтэй нь салшгүй холбоотой бөгөөд орчин үеийн соёл иргэншлээс бүрэн тусгаарлагдмал оршдог байна.

Гэрэл зурагчин Даниэль Маликяр тус бүс нутагт өнгөрүүлсэн өдрүүдийнхээ тухай хуваалцахдаа: "Памирын нуруунд өглөө бүр сарлагийн давстай сүү ууж өдрийг эхлүүлдэг. Харин шөнө нь гэрийн шалан дээр унтахдаа зуухандаа сарлагийн аргал түлж дулаацдаг" хэмээн өгүүлжээ. Энэхүү богинохон өгүүлбэр нь Памирын ард түмний амьдралын хүнд хэцүү атлаа эгэл жирийн, байгальтайгаа зохицсон хэв маягийг маш тодорхой харуулж байна.

Маликярын авсан энэхүү гэрэл зурагт аварга том, сүрлэг сарлагийн дэргэд ямар ч айдасгүйгээр, туйлын тайван зогсож буй Афган охин дүрслэгджээ. Сарлаг нь өөрөө маш том, зэрлэг догшин харагдах боловч охины зөөлөн дулаан харилцаа, дассан байдал нь зурагт асар том тодотгол, тэнцвэрийг авчирсан байна. Охины харц, гар хөдөлгөөн бүрээс нь өдөр тутам хийдэг сурцтай ажил нь илт харагдах бөгөөд энэ нь хотын соёл иргэншилд өссөн хүмүүсийн хувьд гайхшрал төрүүлэм дүр зураг юм.

Даниэль Маликяр бол Афганистаны дайн тулаан, үймээн самуунтай талыг бус, харин түүний цаана орших байгалийн үзэсгэлэн, соёлын баялаг өв, хүмүүсийнх нь тэсвэр хатуужлыг дэлхий дахинд харуулахыг зорьдог уран бүтээлч юм. Түүний энэхүү зураг нь зөвхөн нэгэн охины хөрөг биш, харин мартагдаж буй нүүдэлчин соёлын амьд гэрч, хүн төрөлхтний тэсвэр хатуужлын бэлгэ тэмдэг болж чадсан юм. Энэхүү зураг нь бидэнд орчин үеийн тав тухтай амьдралаас ангид, байгалийн хуулиар амьдарч буй хүмүүсийн ертөнцийг танин мэдэх, тэднийг хүндэтгэх боломжийг олгож байна.

Эх сурвалж: theguardian.com