Хөшигний ард: МАН-ын Бага хурлын өмнөх улс төр Ж.Мөнхбат эргэн ирэх үү?
Бүтэн хоёр сарын турш улс төрийн хүрээний халуун сэдэв болсон МАН-ын Бага хурлын тов тодорсон. Энэ нь нам доторх бүлэг, фракц эхний ээлжийн тохироогоо хөшигний ард хийж дууссан гэсэн үг.
Үүнээс өмнө намын даргад нэр дэвшихээ илэрхийлсэн болон магадлалтай хүмүүсээ сошиалд хаяж өгөхөө мартаагүйн дээр нэгжлэг, баривчилгааг ч хийж амжсан зэрэг нь энэ удаагийн МАН-ын даргын сонгууль галаар дүрэлзэж буйг илтгэж байгаа юм.
Ж.Мөнхбат эргэн ирэх үү?
Юун түрүүн Бага хурлын өмнө мартагдаад удсан МАН-ын экс генсек Ж.Мөнхбатын сураг ажиг гарсан нь сонирхол татаж буй. Сошиал сүлжээнд түүний талаар МАН дотор талуудын дунд координат хийж чадах ганц хүн бол Ж.Мөнхбат л юм гэсэн агуулгатай яриа гаргасан нь санамсаргүй зүйл биш. Магадгүй энэ Бага хурал түүний улс төрд эргэн ирэх нэг гарц аж. Тодруулбал, Ж.Мөнхбат амь орж, координат хийж эхэлсэн бөгөөд нөгөө талаар түүний холбогдсон хэрэг хэрхэн шийдэгдсэн эсэх нь одоо ч тодорхой бус байгааг энд мөн дурдах ёстой.
Ж.Мөнхбатын хэлэлцээр хийх чадвар энэ удаад түнийг торны цаанаа суухаас аварч болох нэг гарц ч байж болох нөгөө талдаа хуучин хотын фракц номер нэгтэй учраа олсон гэдгийг харуулж байгаа маш том илэрхийлэл юм.
Юутай ч МАН-ын Их хурлын дараа Ж.Мөнхбат намдаа тэр дундаа улс төрд эргэн ирэлт хийвэл гайхах зүйлгүй болж байгаа талаарх бор шувуу улс төрийн хүрээнд аль хэдийнэ нисээд эхэлжээ.
Ерөнхий сайдын байр суурь
Засгийн эрхийг атгаад буй Г.Занданшатарын хувьд энэ сарын 29-нд Ерөнхий сайдаар томилогдсоны 100 хоног нь болно. Тэр утгаараа энэ хугацаанд ямар ажил амжуулсанаа тайлагнах ёстой. Зуны найр наадмыг үл тоон бараг ганцаараа шахуу нойр, хоолгүй ажилласан Засгийн газар чухам ямар ажлаа дөвийлгөж, хэрхэн пиараа хийхээс багагүй зүйл уншигдана. Түүний тухайд өнгөрсөн хугацаанд Ерөнхий сайдын хувиар МАН-ын намын даргын албан бус сунгаа эхэлснээс хойш тодорхой байр суурь илэрхийлэхгүй явсаар өдий хүрсэн. Гэвч саяхан болсон нэг уулзалтын үеэр өөрийн байр сууриа тун ч тодорхой илэрхийлсэн аж. Тодруулбал, тэрээр “Дэлхийн сонгодог парламентэй улс орнуудын тухайд Ерөнхий сайдаар сонгогдсон л бол намын даргын албан тушаалаа шууд авдаг, өмнөх дарга нь ч хүлээн зөвшөөрч намын тамгаа өгдөг” гэсэн нь парламентын засаглалтай улс учраас би сонгуульд ялсан, ялаагүй намын дарга болох ёстой гэдгээ шууд хэлчихсэн гэж ойлгогдож байгаа юм. Нэг үгээр би Ерөнхий сайд учраас шууд намын дарга болсон гэдгээ илэрхийлсэн хэлбэр юм.
Спикерийн тооцоо
АБ-гийн тухайд авч үзвэл өөрийн байр сууриа ил тодоор цахим хуудсаараа дамжуулан мэдэгдсээр байгаа нь ах нартайгаа “яс үзнэ” гэдэг дээрээ өнөөдрийн байдлаар бат зогсож буй.
МАН-ын супер стратегич С.Баярын халааг авсан стратегич гэдэг утгаараа нарийн тооцоо боловсруулж суугаа нь ойлгомжтой. Түүний гарт байгаа хамгийн том тамга хөзөр бол мэдээж ирэх Бямба гарагт хуралдах МАН-ын бага хурлын гишүүд. Тиймдээ ч Бага хурлаар намын Их хурлын товыг гаргуулах тал дээрээ итгэлтэй байгаа нь ойлгомжтой.
Хэрэв Их хурлын тов тогтвол МАН-ын ээлжит их хурал ирэх 11-р сард багтан хуралдах юм. Учир нь намын дүрмэндээ Их хурлын тов гаргаснаас хойш 45-аас доошгүй хоногийн дотор хуралдуулна хэмээн заасан. Намын Их хурлаас өмнө тэрээр УИХ дахь Намын бүлгээ “илбэн тохинуулах” ёстой. Энэ тохиолдолд Л.Оюун-Эрдэнэ тус нэмэр болохоос гадна ах нарыг явуулах сонирхолтой МАН-ын бүлэг фракц дэмжиж орж ирэх болов уу.
Мөн энэ удаагийн УИХ-ын Намрын чуулганы нээлтэд өмнөх УИХ-ын дарга нар уригдсан нь Д.Амарбаясгалангийн уран нүүдэл байсан гэдгийг хэлэх ёстой.
Мөн АБ-гийн нэрийн хуудас шахуу болсон МАН-ын Нарийн бичгийн дарга Л.Чулуунзагдыг баривчлахад тэрээр бусад шиг хэвлэлийн хурал хийж, элдэв тавилтай нэвтрүүлэг, урт удаан, уран цэцэн үгтэй пост ч хийгээгүй. Өөрөөр хэлбэл ганц үг ган хийгээгүй нь түүний ямар улс төрч болж боловсорсоныг харуулсан гэж болно.
Бага хурлын хоёр тал
Том ах болон Ерөнхий сайдын хувьд Бага хурлаасаа шууд намын даргаа тодруулчих хүсэлтэй байгаа ч хясахад АБ-д давуу тал байгаа учраас Их хурлыг хуралдуулах нь аль аль талдаа хамгийн зөв шийдэл болж буй. Энэ нь Их хурлын төлөөлөгчидтэй болон намын хороодтойгоо хэн сайн ажиллаж чадсан нь намын даргын суудлаа авна гэсэн прогнозыг хийхэд хүргэж байгаа юм.
Гэхдээ АБ, ЛО хоёр том ахтайгаа тохироогоо хийчихвэл асуудал цэгцэрнэ. Өөрөөр хэлбэл намын Их хурлын үеэр талууд ширээний ард сууж чадвал намын бодлого гэх нэрийн дор бүх асуудал ногоон гэрлээр явчих юм. Харин тэднийг ширээний ард суулгаж чадах эсэх нь экс генсек Ж.Мөнхбатын ур ухааны асуудал. Хэрэв Ж.Мөнхбатын координат хийх чадвар хүрэхгүй бол асуудлыг эрх мэдэл, өнгө мөнгө л шийднэ.
Тэрнээс өмнө хамгийн том өрсөлдөгчдөө дарамт шахалтыг тултал өгч айлган сүрдүүлэх технологийг эрчимтэй ажиллуулж байгааг өнгөрсөн өдрүүдэд өрнөсөн үйл явц харуулж байна.
Х.Жав
