Н.Номтойбаярын стратегийг хэн зурж байна вэ?
2024 оны сонгуулийн хамгийн тод өнгө Н.Номтойбаяр байх нь нэгэнт тодорхой болов. Магад тэрбээр хамгийн хүчирхэг цорын ганц сөрөг хүчний дарга болон босч ирж байна. Манай улсын парламент өнөөдөр эрх баригч МАН, АН, ХҮН гэсэн хоёр сөрөг хүчинтэй. Гэвч ачир дээрээ энэ хоёр сөрөг хүчин МАН-ын дохио зангаа, бодлого чиглэлээр хөдөлдөг утсан хүүхэлдэй болчихсон. Шулуухан хэлэхэд бясаа жоомны холбоо байсан ч худалдаж, богтолж авдаг болсон МАН АН, ХҮН хоёрыг үрчлээд авчихсан гэсэн үг. Яг ийм “дүрээ хувиргасан коммунист” цаг үед ах намын өөдөөс айж, эмээхгүй дуугарч, сөрж чадах улс төрийн нам мэндлэх нь бараг цаг үеийн дуудлага, ард түмний чин хүсэл гэчихэд дэгсдүүлсэн болохгүй. Энэ орон зайд Н.Номтойбаяр гарч ирэв. Эргэж ирэв.
Мөнгө хөрөнгө бий учир Монголын Ногоон Намыг худалдаж авав. Аман цуугаар бол 10 тэрбумаар худалдаж авсан гэдэг “шуум” бий ч энэ нь баталгаа нотолгоотой биш. Батлаж, нотлох ч боломжгүй юм.
Яагаад МНН гэж? Яагаад гэвэл УДШ-д бүртгэгдсэн он цагийн дарааллаар МАН, АН-ын дараа МНН бичигддэг. Энэ бол бас давуу тал, үнэ цэнэ мөн. Нөгөө талаар МАНАН-тай би үзнэ гэсэн далд “мэссэж” гэж ч уншиж болохоор.
Саяхан л юун улс төр, юун Ногоон нам, би Оксфордод сурч байна гэсэн МАК-ийн хунтайжийг эргэж ирэлт ганц мэдэгдэл хийхэд л Монгол даяараа шуугиж, медиа тэр чигээрээ мань эрийн тухай бичив. МҮАН-тай эвсэж Үндэсний Их Эвсэл байгуулсанаа зарлаж Цагаан сараар сошиал болон телевизүүдийн дэлгэцийг дүүргэв. Хүрэн улаан дээлтэй, хачин өөртөө итгэлтэй Н.Номтойбаяр хамгийн сүүлд 2020 оны сонгуулийн халуун өдрүүдэд сонгуульд өрсөлдөж байхдаа баривчилагдаж “аавын”-д морилсон түүхтэй. Үүнээс 4 сарын өмнө УИХ-ын гишүүн Г.Батхүү агсаны хүн амины хэрэгт холбогдуулж улмаар МАН-ын “ёс зүйн шүүлтүүрээр” орж буланд шахагдсаны эцэст тэрээр өөрийн хүсэлтээр УИХ-ын гишүүнээсээ түдгэлзэж байв. Өөрөөр хэлбэл Н.Номтойбаяр тухайн үеийн намын дарга У.Хүрэлсүхийн хорхойтой араанд зуугдаж, улс төрөөс, МАН-аас шахагдаж буйгаа ойлгож “зодог тайлах”-аар шийдсэн дүр зураг харагддаг. Чухам энэ үед өнөөгийн Н.Номтойбаяр мэндэлсэн биз ээ.
Н.Номтойбаяр хэлмэгдсэн нь үнэн. Тэгэх тусмаа улс төрийн хэлмэгдэгч болсон нь үнэн юм. Эцэг Б.Нямтайширынх нь хэлсэнчлэн тэд үе удмаараа Монголын төрд зүтгэж басхүү хэлмэгддэг аж. Тийм ч учраас Н.Номтойбаяр шударга бусын эсрэг эргэлт бцалтгүйгээр тэмцэх замыг сонгосон нь бараг хувь тавилан юм бус уу, Б.Нямтайшир ноёнтны хэлсэнээр шүү дээ. Түүний “Баяртай үдэш”-т өгсөн ярилцлагыг үзвэл энэ өнцөг мэдрэгдэнэ.
Н.Номтойбаярт мөнгө байна. Улс төрчийн харизм байна. Эр хүний эр зориг, шийдэмгий байдал, шулуухан зан бий. Буриад цус бий. Бүхэлдээ өнөөгийн улс төрд үгүйлэгдээд байгаа сөрөг хүчний имиж, дуу хоолой болох бүхэн түүнд байна. Орон зай байна. Гэхдээ энэ орон зайд чанга хатуу тоглохгүй бол өнөө бясаа жоомны холбоо байсан ч “залгихад” бэлэн МАНгас нөгөө талд бийг өглөө бүр санах нь зүй биз ээ.
Гэхдээ Үндэсний Эвсэл үнэхээр хүчтэй байна. Бодлого, стратегитэй үзэж байна. Номтод эр зориг, хөрөнгө мөнгө, хэлмэгдсэн хүний шазуур бүгд байж болох ч холын зайны улс төр хийхэд амин чухал улс төрийн стратеги хийх, зурах чадвар бий юу гэдэг нэг асуулт.
МҮАН-тай нэгдсэнээс нь үзвэл М.Энхсайхан бий. Гэвч М.Энхсайхан яг ч улс төрийн стратегич биш. Ер нь Монголд улс төрийн стратеги зурдаг, хийдэг гарын таван хуруунд багтах хэдэн хүн байдаг. Намбарын Энхбаяр, Санжийн Баяр, Цахиагийн Элбэгдорж. Залуу үеийнхнээс Ж.Энхбаяр, Я.Содбаатар, Д.Амарбаясгалан нарыг нэрлэж болно.
Магад С.Баяр Н.Номтойбаярын ард байгаа юм биш биз гэсэн нэг өнцөг. Учир нь С.Баяр нэгт хувь хүнийх нь нэг чанар өсөрхүү хүн. Б.Нямтайширын унаган багын найз, дөч, тавин мянгатынхан. Нэмээд Н.Номтойбаярыг хэлмэгдэж хоригдож байх үед хамт аавынд сууж байсан. Албан ёсоор МНН, Үндэсний Эвсэлийн улс төрийн стратегийг зурахгүй юм гэхэд хэдэн үг хэльж өгье гэсэн ч байж болох. Ямартай ч МНН, Үндэсний Эсвэл, МАК-ийн хунтайж Н.Номтойбаярын улс төр, улс төрийн стратеги хүчирхэг, бодлоготой, өнгөлөг байна. МАН-ын өөдөөс эрслэн босох сөрөг хүчин мэндэлжээ. Угтан авна уу.
С.БАЯР
