“НОЁНЫ БӨХЧҮҮД” БУЮУ ЕРӨНХИЙЛӨГЧИЙН АЙДАС
Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийн хэтийн айдас МАН-ын дотоод асуудалд хутгалдаж, томилгоонд оролцохоос өөр аргагүй болгож байна. МАН-ынхан хаан мэт явсан нөхдөө хар гэрт хорьдог, гудамжинд гаргадаг эртний түүхтэй учраас болгоомжлол илүүдэхгүй. Ерөнхийлөгч асан Н.Энхбаяр, Ерөнхий сайд асан С.Баяр, Ж.Эрдэнэбат, УИХ-ын дарга асан М.Энхболд гээд дурдаад байвал цөөнгүй нөхдийг гудамжинд гаргаж, хар гэрт хорьсон гэхэд болно. Өнгөрөгч 2016 оны сонгуулиас хойш өөрийн улс төрөө эхлүүлж, асар хурдтай Ерөнхий сайдаар дамжин, Ерөнхийлөгчийн сэнтийд залрахдаа замдаа саад болсон олон ч хүнийг “нугдайлгасан”. Энэ бүхний цаана хонзогнол үлдсэн гэхээр өөрийгөө хамгаалахаас ч аргагүй.
Гэтэл У.Хүрэлсүхийн нөлөө МАН-д өдрөөс өдөрт суларч байгаа гэх чимээг санаатай санаагүй өгч байна. Үнэн хэрэгтээ түүний нөлөө МАН-д хүчтэй хэвээрээ байгааг, хоёр дүүгийнх нь толхилцлоос болж харин ч чангарч буй гэх. Тэгээд ч прокурор болон бусад томилгоонд оролцож байгаа Ерөнхийлөгчийн хүч нөлөөг юутай ч зүйрлэх аргагүй юм.
Айсуй 2026 он хүртэл тэр алзахгүй. Гагцхүү “Эзний алба ээлжтэй” учраас нэг өдөр сэтэр яндраасаа салахад дүрмийн дагуу дүү нар нь зүгээр суулгахгүй нь ойлгомжтой. Цагтаа УИХ-д 65 суудалтай “Бүдүүн бүлэг”-ийг 33:32-оор хуваан үзэж байсан хүнд ялагдал хүлээсэн “32-ын бүлэг” тэр чигээрээ гомдолтой байгаа.
Юу юу ч үгүй гудамжинд хөөгдсөн М.Энхболд, Ерөнхий сайдын суудлаа өгч, аавынд хүртэл морилсон Ж.Эрдэнэбат, Н.Номтойбаяр, Ж.Мөнхбат, Д.Хаянхярваа гээд дурдаад байвал цээжнийхээ мухарт өс зангидсан нөхөд цагийн цагт түүний эсрэг босоход бэлэн яваа. Өнөөдөр тэд ямар нэг албан тушаал, эрх мэдэлгүй байж болох ч нөхцөл нь бүрдээд ирэхээр хэрхэн яаж хөдлөхөө хэнээр ч заалгахгүй хүмүүс.
Тиймдээ ч Ерөнхийлөгч маань шинэ тутам нөхдийг Монгол төрийн шат шатны өнцөг булан бүрд суулгахаар санаархаж, Төрийн эрх барих дээд байгууллага бодлого, төлөвлөгөөтэйгээр зүтгүүлээд эхэлжээ. Одоогийн байдлаар Ерөнхийлөгчийн зүгээс Үндэсний Аюулгүй Байдлын Зөвлөлийн Нарийн бичгийн дарга Ж.Энхбаяр сонгуульд нэр дэвшихээр ажлаа өгч Ерөнхийлөгчийн зөвлөх болчихлоо. Сэлэнгэ, Дархан, Төв аймгийн тойргийг тордоод эхэлчихсэн явна. Түүнээс гадна Тамгын газрын дарга Я.Содбаатар гэж том хөзөр бий.
Цаашилбал Ерөнхийлөгчийн зөвлөх Т.Мөнхсайхан, Б.Даваадалай, Д.Бум-Очир, Ө.Золбаяр, С.Лүндэг, “Сүү”-гийн М.Болод нар айсуй сонгуульд Ерөнхийлөгчийн нэр дээрээс зодоглохоор одоогоор нэр нь тодроод буй “Ноёны бөхчүүд”.
Ж.Энхбаяр, Я.Содбаатар хоёрын тухайд Ерөнхийлөгчийн үг хүсэл болж, МАН-д томоохон байр суурь эзлэхээр зэхэж буй томоохон дүрүүд, бусад нь шинээр горилогчид. Тэгвэл У.Хүрэлсүхэд шинэ тутам нөхдүүдээс гадна өдгөө алба залгуулж байгаа хүмүүс ч бий. Ерөнхийлөгчийн эрх ашгийг МАН дотор хамгаалж яваа “Бүдүүн бүлэг”-ийн дарга Д.Тогтохсүрэн, Цахим хөгжил, харилцаа холбооны сайд Н.Учрал, Батлан хамгаалахын сайд Г.Сайханбаяр гээд дурдаад байвал түүнээс оргож босохгүй нөхдүүд олон бий. Тэдний хувьд Ерөнхийлөгчийн тактик МАН дотор хэр нөлөөтэй байгаагаас шалтгаалан, улс төрийнхөө үйл ажиллагааг өрнүүлнэ. Өөрөөр хэлбэл “Ноёны бөхчүүд” хэрхэн барилдаж, ямар орон зайг эзлэхээс ирээдүйн улс төр нь шалтгаална.
Үе үехэн генсек Д.Амарбаясгаланг буулгаж, Я.Содбаатараар МАН-ын гал тогоог бариулах тухай мэдээлэл цацагдаж, үүний цаана Ерөнхийлөгчийн эрх ашиг байгаа гэх. Тэд өнөөдөртөө ийм улс төр хийхгүй л болов уу.
Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн хувьд Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх бол халдашгүй нэгэн байх учиртай. Гэхдээ хэтдээ Л.Оюун-Эрдэнийн нөлөөг МАН-д залгамжлуулах эсэхээс халдах эс халдахын тухай яригдах байх.
Улс төр өөрөө таамаглах аргагүй хувирч байдаг зүйл. Нөгөө талаар эрхэм дээдсүүдийн айдас хүйдэс нь ямар ч орон зайг нурааж бас шинээр үүсгэж байдаг учраас айсуй сонгуулийн дүнгээс ихээхэн зүйл хамаарч таарна. Ямартай ч ноён маань хэтийн айдсаа үргээж, өөрийн “бөхчүүд”-ээ их тулаанд илгээж байна.
С.УУГАНБАЯР
